Երկուշաբթի, Օգոստոս 26, 2019

Հանրակրթության համակարգ

2013-2018թթ. մասնագիտական կողմնորոշման համակարգում ընդգրկվել է Երևանի և հանրապետության բոլոր մարզերից 400 դպրոց: Մասնագիտական կողմնորոշման և կարողությունների զարգացման կենտրոնի կողմից վերապատրաստվել է 820 մանկավարժ:

Հանրակրթական համակարգում մասնագիտական կողմնորոշման աշխատանքների ներդրման առկա խնդիրները բացահայտելու, դրանք լուծման և/կամ կանխարգելմանն ուղղված քայլեր ձեռնարկելու համար 2016թ. անցկացվել է սոցիոլոգիական հետազոտություն:

Հետազոտության հիմնական նպատակն էր գնահատել Կենտրոնի կողմից մշակված մոդելով հանրակրթական հաստատություններում անցկացվող մասնագիտական կողմնորոշման աշխատանքների ազդեցությունը՝ հիմնված աշակերտների մասնագիտության գիտակցված ընտրության, իրազեկվածության, ինչպես նաև արժեքների ձևավորման  և ինքնորոշվածության վրա: Հետազոտության խնդիրներն են՝

  • Վերապատրաստված մասնագետների կողմից աշակերտներին մատուցված մասնագիտական կողմնորոշման ծառայությունների ազդեցության գնահատում,
  • Մասնագիտական կողմնորոշման ծառայություններից օգտվելու հնարավորություն ունեցող և չունեցող դպրոցականների մասնագիտական ինքնորոշման արժեքների համեմատական գնահատում,
  • Մասնագետների կողմից իրականացվող ծառայությունների ընթացքում հավանական խոչընդոտների բացահայտում:

Որպես հետազոտության ընտրանք ընտրվել էին Երևանի և 9 մարզերի 20 բնակավայրերի հանրակրթական ծրագրեր իրականացնող 20 դպրոցների 168 մասնագետ-մանկավարժ և 7-12-րդ դասարանների 164 աշակերտ: Ընդ որում, ընտրանքում ընդգրկվել էին նաև չվերապատրաստված մանկավարժներ և ծառայություններ չստացած աշակերտներ:

Վերլուծելով հետազոտության ստացված արդյունքները, կարող ենք փաստել, որ հարցված աշակերտների 80%-ն իրենց կենսական պլանները կապում են բարձրագույն կամ մասնագիտական այլ հաստատություններում ուսումնառության հետ:

Արդյունքները ցույց են տալիս, որ մասնագիտություն ընտրած աշակերտների շրջանում մասնագիտական կողմնորոշման դասընթացներ անցած աշակերտների թիվն ավելի քան 2 անգամ մեծ է դասընթացներ չանցած աշակերտների թվից:

Հարցված աշակերտների մեծամասնությունը (54.3%) որպես կյանքի նպատակին հասնելու կարևոր քայլ նշել են կրթությունը բուհում շարունակելը:

Կրթությունը շարունակել ցանկացող աշակերտների շրջանում մասնագիտական կողմնորոշման դասընթացներ անցած աշակերտների թիվը ավելի քան 4 անգամ գերազանցում է դասընթացներ չանցած աշակերտների թիվը:

Աշակերտների 60%-ը մասնագիտությունների վերաբերյալ իր ունեցած տեղեկատվությունը համարում է բավարար (հարկ է նշել, որ միայն 17.7%-ն է իր ունեցած տեղեկատվությունը համարում լիարժեք), մինչդեռ մյուսները իրազեկման կարիք են զգում:

Հատկանշական փաստ է նաև այն, որ հետագայում երկրից մեկնել ցանկացողների շրջանում մասնագիտական կողմնորոշման դասընթացներ չանցած աշակերտների թիվը կրկնակի անգամ գերազանցում է դասընթաց անցածների թվից:

Ուսուցիչների մեծամասնության կարծիքով մասնագիտական կողմնորոշման աշխատանքները դպրոցներում չեն իրականացվում բավարար մակարդակով: Նրանց 58%-ը մասնագիտական կողմնորոշման աշխատանքների արդյունավետ իրականացումը տեսնում է առանձին առարկայի ներդրմամբ:

Ուսուցիչների 28%-ը գիտակցում է մասնագիտական կողմնորոշման աշխատանքներ անցկացնելու հարցում մասնագիտական և մեթոդական խորհրդատվության կարիքն ու պատրաստ է լրացնել դրանք պարբերաբար կազմակերպվող վերապատրաստումների և ուսումնավարժանքների միջոցով:

Ուսուցիչների գրեթե 70%-ը նշել է, որ մասնագիտական կողմնորոշման թեմայով վերապատրաստումը նպաստում է մասնագիտական կողմնորոշման աշխատանքներ իրականացնելու համար անհրաժեշտ գիտելիքների և կարողությունների զարգացմանը:

Ընդհանուր առմամբ, ամփոփելով ուսուցիչների առաջարկները՝ կարելի է եզրահանգել, որ մասնագիտական կողմնորոշման աշխատանքները դպրոցներում նախընտրելի է կազմակերպել «առանձին և կանոնավոր դասընթացների միջոցով»:

 

Մասնագիտական կրթություն և ուսուցման (ՄԿՈՒ) համակարգ

2013-2018թթ. վերապատրաստվել է Երևանի և մարզերի ՄԿՈՒ հաստատության 143 մասնագետ: Վերջիններս շարունակաբար ստացել են մեթոդական աջակցություն և խորհրդատվություն իրենց աշխատավայրերում: Ներկայումս 91 ՄԿՈՒ հաստատություն ունի վերապատրաստված պատասխանատու::

2018թ. Կենտրոնի կողմից իրականացվել է ՀՀ 83 ՄԿՈՒ հաստատությունների կարիերայի ստորաբաժանումների աշխատանքի մշտադիտարկում՝ ուսանողների հետ տարվող կարիերայի ուղղորդման աշխատանքների ազդեցությունը գնահատելու և արդյունավետությունը բարձրացնելու նպատակով:

 

Բարձրագույն ուսումնական հաստատություններ

2015թ. իրականացվել է թվով 14 բուհի մեկական մասնագետի վերապատրաստում՝ նպատակ ունենալով տրամադրել մասնագիտական կողմնորոշման, ուսանողների կարիերայի և ձեռներցության կոմպետենցիաների զարգացմանն ուղղված մեթոդական աջակցություն և խորհրդատվություն, ստեղծել խնդիրների և միջոցառումների քննարկման համատեղ հարթակ:

 

Զբաղվածության տարածքային կենտրոններ

2013-2016թթ. մշակվել է ՀՍԾ ՏԿ-ներում մասնագիտական կողմնորոշման ծառայությունների տրամադրման մոդելը և գործընթացի իրականացման ուղեցույցը, որոնք հաստատվել են ՀՀ ԱՍՀ նախարարի կողմից: Զբաղվածության յուրաքանչյուր ՏԿ-ում առանձնացվել է մեկական (մեծ կենտրոններում՝ 2) մասնագետ, ովքեր պատասխանատու են ծառայությունների համար: Վերապատրաստվել է 50 մասնագետ, որոնք շարունակում են ստանալ մեթոդական խորհրդատվություն աշխատանքային գործընթացում:

 

ԱՅԼ ՆԱԽԱՁԵՌՆՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

2016-2018թթ. իրականացվել է Երեխայի և ընտանիքի աջակցման կենտրոնների 78 մասնագետի վերապատրաստում` նպատակ ունենալով նշված հաստատություններում ևս ներդնել մասնագիտական կողմնորոշման և կարիերայի ուղղորդման ծառայություններ:

2017թ. ՀՀ և ԼՂՀ աշխատանքի և սոցիալական հարցերի նախարարությունների միջև 2013թ. հուլիսի 19-ին կնքված համագործակցության մասին հուշագրի շրջանակներում իրականացվել է Ստեփանակերտի, Շուշիի և Ասկերանի դպրոցների մասնագետների վերապատրաստում: Վերապատրաստմանը մասնակցել են թվով 24 մասնագետ:

2017թ. իրականացվել է նաև փորձնական ծրագիր. ՀՀ պաշտպանության նախարարի 2017 թվականի հոկտեմբերի 17-ի թիվ 15-Ա և ՀՀ աշխատանքի և սոցիալական հարցերի նախարարի 2017 թվականի հոկտեմբերի 16-ի թիվ 120-Ա/1 «2017 թվականի ձմեռային զորակոչի շրջանակներում պարտադիր զինվորական ծառայությունից արձակվող զինծառայողների մասնագիտական կողմնորոշմանը, հետագա աշխատանքային գործունեության պլանավորմանն ուղղված փորձնական ծրագիր իրականացնելու մասին» համատեղ հրամանի շրջանակներում 2017թ. Կենտրոնի կողմից վերապատրաստվել են Արարատի ՊՆ 58831 զորամասերից ներկայացված թվով 19 սպա, ենթասպա, պայմանագրային շարքային կազմի զինծառայող: Փորձնական ծրագրի արդյունքում մասնագիտական կողմնորոշման և կարիերայի ծառայություններ են ստացել թվով 120 զինծառայող՝ զորացրումից 2 ամիս առաջ:

 

ՎԵՐԱՊԱՏՐԱՍՏՄԱՆ ՄՇՏԱԴԻՏԱՐԿՄԱՆ ԱՐԴՅՈՒՆՔՆԵՐԸ

 

Կենտրոնն ամեն տարվա ընթացքում կազմակերպված դասընթացների արդյունավետությունը գնահատելու նպատակով վերապատրաստված մասնագետների շրջանում իրականցնում է հարցում: Կենտրոնի կողմից իրականացվող միջոցառման որակական գնահատման տեսանկյունից պետք է փաստել, որ 2018թ. Վերապատրաստված 140 մասնակիցների 92%-ը դասընթացը գնահատել է արդյունավետ, 8%-ը` բավարար: Թեմայի վերաբերյալ իրենց գիտելիքները մասնակիցները գնահատել են մինչև վերապատրաստումը՝ 32%, վերապատրաստումից հետո՝ 71%: Իրենց ներգրավվածությունը դասընթացին մասնակիցները գնահատեցին միջինում 87%: Ամփոփվում են նաև այլ ցուցանիշներ (դասընթացավարի աշխատանքը, թեմաների հետաքրքրությունը, ժամանակը և այլն):

callback_small.png
requestacallback_caps.png
contact_us_caps.png