Հարց ու պատասխան

Հաշմանդամների և տարեցների  օրենսդրությանը վերաբերող պարզաբանումներ

Հարց 1. Ի՞նչ օրենսդրական փոփոխություններ են կատարվել Եվրասիական տնտեսական միությանը ՀՀ անդամակցությունից հետո

Հարց 2. Ու՞ր պետք է դիմել հաշմանդամության կարգավիճակ ստանալու համար:

Եթե անձն  ունի առողջական խնդիրներ և կարիք է առաջացել հաշմանդամության կարգավիճակ ստանալու, ապա նա պետք է դիմի իրեն սպասարկող պոլիկլինիկա կամ բժշկական կազմակերպություն, որտեղ անհրաժեշտ հետազոտություններից, ախտորոշման ճշգրտումից  և բուժումներից հետո /առնվազն 3 ամիս`  ամբուլատոր և հիվանդանոցային պայմաններում/, անհրաժեշտության դեպքում կտրվի ուղեգիր /ձև 88/` տարածքային բժշկասոցիալական փորձաքննական հանձնաժողով ներկայացնելու և փորձաքննվելու համար:

Հարց 3. Ո՞վ  է անձին սահմանում հաշմանդամություն:

Անձին հաշմանդամություն է սահմանվում բժշկասոցիալական փորձաքննության ոլորտում իրավասու պետական մարմինների` ՀՀ բժշկասոցիալական փորձաքննության գործակալությունը և նրա տարածքային մարմինների կողմից / գործում է 27 հանձնաժողով/:

Հարց 4. Ի՞նչ իրավական  ակտերով  են  առաջնորդվում  բժշկասոցիալական  փորձաքննական /ԲՍՓ/  մարմինները անձին հաշմանդամություն  սահմանելիս:

ԲՍՓ մարմինների կողմից անձին հաշմանդամություն է սահմանվում համաձայն  ՀՀ կառավարության 2006 թվականի մարտի 2-ի <<Բժշկասոցիալական փորձաքննության իրականացման կարգը հաստատելու մասին>> N 276-Ն որոշման և ՀՀ կառավարության 2003 թվականի հունիսի 13-ի <<Բժշկաuոցիալական փորձաքննության ժամանակ oգտագործվող դասակարգիչները և  հաշմանդամության խմբերի սահմանման չափանիշները հաստատելու մասին>> N 780-Ն որոշման դրույթների:

Հարց 5. Ինչպե՞ս է իրականացվում ՀՀ քաղաքացի, սակայն հաշվառում չունեցող  կամ օտարերկրյա քաղաքացիների բժշկասոցիալական փորձաքննությունը:

Հաշվառում չունեցող անձինք կարող են ենթարկվել բժշկասոցիալական փորձաքննության` ներկայացնելով տեղեկանք փաստացի բնակության վայրից: Օտարերկրյա պետության քաղաքացիները Հայաստանի Հանրապետությունում կարող են անցնել բժշկասոցիալական փորձաքննություն, եթե տվյալ պետության հետ Հայաստանի Հանրապետությունն ունի  համապատասխան միջպետական պայմանագիր:

Հարց 6. Ե՞րբ է իրականացվում հաշմանդամություն ունեցող անձի  վերափորձաքննությունը:

Հաշմադամություն ունեցող անձի վերափորձաքննությունը կատարվում է հաշմանդամության խմբի կամ <<հաշմանդամ երեխա>> կարգավիճակի համար սահմանված ժամկետը լրանալու, նրա առողջական վիճակը վատթարանալու, նրա` բժշկասոցիալական փորձաքննության որոշման համար հիմք հանդիսացող փաստաթղթերում կեղծիք հայտնաբերվելու դեպքերում, ինչպես նաև նրա (նրա օրինական ներկայացուցչի) դիմումի համաձայն կամ դատարանի որոշմամբ

Հարց 7. Ի՞նչ կարգավիճակ է սահմանվում հաշմանդամության կարգավիճակ ստանալու նպատակով բժշկասոցիալական  մարմիններին  դիմող  անձին`  բժշկասոցիալական  փորձաքննության  արդյունքում:

Բժշկասոցիալական փորձաքննության արդյունքում անձին սահմանվում է`

  1. Հաշմանդամության 1-ինխումբ
  2. Հաշմանդամության 2-րդ  խումբ
  3. Հաշմանդամության 3-րդ   խումբ
  4. <<Հաշմանդամ երեխա>> կարգավիճակ /մինչև 18 տարեկան/

Հարց  8.  Ի՞նչ  ժամկետում է հաշմանդամության սահմանման  մասին որոշումը  հանձնվում անձին:

Հանձնաժողովի նախագահը բժշկասոցիալական փորձաքննություն անցած անձի կամ նրա ներկայացուցչի ներկայությամբ հրապարակում է հանձնաժողովի որոշումը: Անձին հաշմանդամության սահմանման մասին հանձնաժողովի որոշումը եռօրյա ժամկետում հանձնվում է դիմողին կամ նրա ներկայացուցչին:

Հարց 9. Ի՞նչ ժամկետով է անձին սահմանվում հաշմանդամություն

1-ին խմբի հաշմանդամություն ունեցող անձանց և <<հաշմանդամ երեխա>> կարգավիճակ ունեցողներին հաշմանդամությունը սահմանվում է  երկու տարի ժամկետով

2-րդ և 3-րդ խմբի հաշմանդամություն ունեցող անձանց  հաշմանդամությունը սահմանվում է մեկ տարի ժամկետով:

Վերոնշյալ չափանիշներով պայմանավորված`  անձին կարող է սահմանվել անժամկետ, իսկ <<հաշմանդամ երեխա>> կարգավիճակը` մինչև 18 տարին լրանալը:

Հարց 10. Ո՞ր դեպքերում է սահմանվում անժամկետ հաշմանդամություն:

Հաշմանդամության խումբը սահմանվում է անժամկետ`

ա) օրենքով տարիքային կենսաթոշակի իրավունք տվող տարիքը լրացած անձանց,

բ) վերականգնողական միջոցառումների հեռանկարի բացակայության, հաշմանդամի սոցիալական անբավարարության վերացման կամ նվազեցման անհնարինության դեպքում, որը հետևանք է անդառնալի կառուցվածքային փոփոխություններով և օրգանիզմի օրգանների  և  օրգան – համակարգերի ֆունկցիաների խանգարումով առողջության խաթարմամբ պայմանավորված կենսագործունեության  կայուն սահմանափակման,

գ) իրականացված վերականգնողական միջոցառոումների անարդյունավետության դեպքում, որը բերում է հաշմանդամի մշտական սոցիալական պաշտպանության   անհրաժեշտության (առնվազն 7 տարվա ընթացքում բժշկասոցիալական փորձաքննության ոլորտում իրավասու պետական մարմինների դիտման պայմաններում):

Հարց 11.Ի՞նչ  արտոննություններ ունեն հաշմանդամություն ունեցող անձինք

Բոլոր հաշմանդամություն ունեցող անձինք ունեն անվճար բուժման արտոնություն:

Բոլոր հաշմանդամություն ունեցող անձինք, իրենց վերականգնողական անհատական ծրագրին համապատասխան, ունեն անվճար պրոթեզաօրթոպեդիկ պարագա ստանալու արտոնություն:

1-ին, 2-րդ խմբի հաշմանդամություն ունեցող անձինք և հաշմանդամ երեխաներն ունեն  անվճար, իսկ  3-րդ խմբի հաշմանդամություն ունեցող անձինք` 50 տոկոս զեղչով դեղորայք ստանալու արտոնություն:

1-ին և 2-րդ խմբի  հաշմանդամություն ունեցող անձինք ունեն քաղաքային էլեկտրատրանսպորտով անվճար երթևեկելու արտոնություն:

Հարց 12. Ի՞նչ է հաշմանդամություն ունեցող անձի  վերականգնողական անհատական ծրագիրը:

Վերականգնողական անհատական ծրագիրը (ՎԱԾ) կազմվում է բժշկասոցիալական փորձաքննական հանձնաժողովի կողմից անձին հաշմանդամություն սահմանելու նույն օրը:

Վերականգնողական անհատական ծրագրում սահմանվում են վերականգնողական միջոցառումների ծավալները, տեսակները և ժամկետները, սոցիալական oգնության տեսակները, աշխատանքային  անհրաժեշտ պայմանները, ինչպես նաեւ գործունեության սահմանափակվածությամբ պայմանավորված հատուկ տեխնիկական միջոցների և ծառայությունների տեսակները:

ՎԱԾ-ն ունի երաշխավորական բնույթ: Հաշմանդամություն ունեցող անձն իրավունք ունի հրաժարվելու վերականգնողական  անհատական ծրագրով նախատեuված վերականգնողական միջոց առման տեuակից, ձևից եւ  ծավալից, ինչպեu նաև ամբողջ ծրագրի իրականացումից:

Հարց 13. Ի՞նչ  փաստաթղթեր  են  անհրաժեշտ  ներկայացնել պրոթեզաօրթոպեդիկ պարագաներ, վերականգնման  տեխնիկական  և  այլ  օժանդակ  միջոցները  պետական  պատվերի  շրջանակներում /անվճար/ ստանալու համար:

Անձը պրոթեզաօրթոպեդիկ  և վերականգնողական պարագա ստանալու համար դիմում է կազմակերպություն` ներկայացնելով.

–   անձը հաստատող փաստաթուղթ (մինչև 16 տարեկան երեխաների համար` ծննդյան վկայական և նրա ծնողներից մեկի կամ օրինական ներկայացուցչի անձը հաստատող փաստաթուղթը),

–   համապատասխան կարգավիճակը հավաստող փաստաթուղթ,

–   հաշմանդամություն ունեցող անձինք նաև վերականգնողական անհատական ծրագիր,

– լսողական սարք ստանալու համար` նաև տեղեկանք քիթ-կոկորդ-ականջաբանի կողմից` նրա ծանրալսողության և լսողական սարքի անհրաժեշտության մասին և աուդիոմետրիա

Հարց 14. Ու՞մ և  ի՞նչ ժամկետով է անվճար տրամադրվում հաշմանդամի սայլակ

Առաջին խմբի հաշմանդամություն ունեցող անձանց  և մինչև 18 տարեկան հաշմանդամ երեխաներին վերականգնողական անհատական ծրագրին համապատասխան տրամադրվում է սայլակ: Սայլակը տրամադրվում է  3 տարի ժամկետով:

Հարց 15. Ու՞մ  է անվճար  տրամադրվում  լսողական  սարք:

–   հաշմանդամություն ունեցող անձանց

–   տարիքային կենսաթոշակի իրավունք ունեցող անձանց,

–   մինչև 18 տարեկան երեխաներին:

Հարց 16.  Ու՞ր  պետք  է  դիմել  ժամկետից  շուտ  պրոթեզաօրթոպեդիկ  պարագա  ստաալու  անհրաժեշտության դեպքում:

Ժամկետից շուտ պրոթեզաօրթոպեդիկ պարագա ստանալու անհրաժեշտության դեպքում պետք է դիմել <<Բուժատեխնիկական հանձնաժողով>>: Հանձնաժողովը քաղաքացիներին ընդունում է ամեն երեքշաբթի, ժամը 11.00-ին` <<Արթմեդ>> բժշկական կենտրոնի 1-ին հարկում /հասցեն` Երևան, Ծարավ Աղբյուրի 55 ա/:

Հանձնաժողովն ուսումնասիրության արդյունքում տրամադրում է եզրակացություն` ժամկետից շուտ պարագա հատկացնելու հնարավորության վերաբերյալ:

Հարց 17. Ի՞նչ  արտոնություններ  ունեն  հաշմանդամություն ունեցող անձինք ուսումնական հաստատություն ընդունվելիս

Ընդունելության քննությունները դրական գնահատականներով հանձնած 1-ին և 2-րդ խմբի հաշմանդամություն ունեցող անձինք և <<հաշմանդամ երեխա>> կարգավիճակ ունեցող երեխան այլ հավասար պայմանների դեպքում օգտվում են պետական և հավատարմագրված ոչ պետական բարձրագույն կամ միջնակարգ- մասնագիտական ուսումնական հաստատությունների անվճար համակարգ  ընդունվելու առաջնահերթ իրավունքից` վճարովի համակարգի համար առնվազն  անցումային միավորներ հավաքելու դեպքում:

Հարց  18. Ինչպիսի՞ աշխատատեղերի պարտադիր ապահովման նորմատիվ (քվոտա) է սահմաված հաշմանդամություն ունեցող համար:

«Զբաղվածության մասին» ՀՀ օրենքով կազմակերպությունների համար, անկախ սեփականության ձևից, սահմանված է քվոտա ՝

ա.Հարյուր և ավելի աշխատողներ ունեցող պետական կազմակերպությունների  համար քվոտայի պահանջն  առաջանում է կազմակերպության աշխատողների ընդհանուր քանակի առնվազն 3 տոկոսի չափով:

բ.Հարյուր և ավելի աշխատողներ ունեցող  ոչ պետական կազմակերպությունների  համար քվոտայի պահանջն առաջանում է կազմակերպության աշխատողների ընդհանուր քանակի առնվազն 1 տոկոսի չափով:

Հարց 19. Որո՞նք են խնամքի տրամադրման տեսակները և ում է այն տրամադրվում:

Խնամքը  տրամադրվում է տնային պայմաններում կամ բնակչության սոցիալական պաշտպանության հաստատություններում կամ սոցիալ-վերականգնողական ցերեկային կենտրոններում:

Խնամքը տրամադրվում է դրա կարիքն ունեցող ծերության սոցիալական կենսաթոշակի տարիքի հասած կամ 18 տարին լրացած միայնակ (ՀՀ օրեսդրությամբ նախատեսված խնամող չունեցող կամ ընտանիքում աշխատունակ անդամ չունեցող) հաշմանդամներին:

Հարց 20. Ու՞մ որոշման հիման վրա է հաճախորդին խնամք տրամադրվում: 

Հաճախորդին խնամքը տրամադրվում է սոցիալական ծառայությունների տարածքային գործակալության պետի որոշման հիման վրա:

Հարց 21.Հատուկ (մասնագիտացված) հաստատություն կամ ընդհանուր տիպի տուն-ինտերնատ ընդունվելու համար ու՞մ պետք է դիմի քաղաքացին :

Պետք է դիմի փաստացի բնակության վայրի տարածքը սպասարկող սոցիալական աջակ­ցության տա­րած­քային գործակալություն կամ բաժին (այսուհետ՝ տարածքային մարմին), որտեղ քաղաքացուն տրամադրվում է <<Խնամքի տրամադրման համար դիմած անձի բժշկական քարտ>> ձևաթուղթը, որը լրացվում է քաղաքացուն սպասարկող տարածքային պոլիկլինիկայի կողմից: Տարածքային մարմնի ղեկավարը որոշում է կայացնում խնամք տրամադրելու մասին և այն ներկայացնում է ՀՀ աշխատանքի և սոցիալական հարցերի նախարարություն:

Նախարարությունը տարածքային մարմնից ստացած որոշումների հիման վրա համակարգում է տուն-ինտերնատներ հաճախորդների ընդունելության գործընթացը:

Հարց 22. Կենսաթոշակի ո՞ր մասն է ստանում տուն–ինտերնատում խնամվողը:

Տուն-ինտերնատում խնամվողը ստանում է  կենսաթոշակի ապահովագրական մասը, իսկ <<Զինծառայողների և նրանց ընտանիքների անդամների սոցիալական ապահովության մասին>>  ՀՀ օրենքով սահմանված  կարգով կենսաթոշակ ստացողները` կենսաթոշակի 50 տոկոսը:

Հարց 23. Ինչպի՞սի  ծառայություններ են տրամադրվում տնային պայմաններում:

Տնային պայմաններում հաճախորդին տրամադրվում են հետևյալ  ծառայությունները` կենցաղային սպասարկում, բժշկական օգնություն և սպասարկում, սոցիալ-հոգեբանական օգնություն և իրավաբանական խորհրդատվություն:

Հարց 24. Ու՞մ  է տրամադրվում ժամանակավոր օթևան և որքան ժամանակով:

Ժամանակավոր օթևան տրամադրվում է կյանքի դժվարին իրավիճակում հայտնված անօթևան  քաղաքացիներին ժամանակավոր կացարան ապահովելու և նրանց սոցիալական խնդիրների լուծումներ գտնելու նպատակով: Ժամանակավոր օթևանը տրամադրվում է մինչև 90 օր տևողությամբ:

Հարց 25.  Հատուկ (մասնագիտացված) հաստատություն՝ Վարդենիսի նյարդահոգեբանական  տունինտերնատ և <<Ձորակ>> հոգեկան առողջության խնամքի կենտրոն ընդունվելու համար ի՞նչ փաստաթղթեր պետք է ներկայացնել և որտեղ:

 Համաձայն ՀՀ կառավարության 2015թ. սեպտեմբերի 25-ի N1112-Ն որոշման փաստացի բնակության վայրի սոցիալական աջակցության տարածքային մարմին պետք է ներկայացնել`

  • անձնագիր կամ նույնականացման քարտ,
  • նույնականացման քարտ չունենալու դեպքում՝ բնակչության պետական ռեգիստր վարող մարմնի կողմից տեղեկանքի տեսքով հատկացված հանրային ծառայություն­ներիհամարանիշ կամ հանրային ծառայությունների համարանիշ չստանալու վերաբերյալ տեղեկանք, իսկ դրանց բացակայության դեպքում՝ սոցիալական քարտ կամ Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրությամբ սահմանված կարգով տրամադրված սոցիալական քարտ չունենալու մասին տեղեկանք.
  • խնամքի տրամադրում հայցող անձի՝ Հայաստանի Հանրապետությունում բնա­կու­թյան իրավունք (կացության կարգավիճակ) ունեցող օտարերկրյա քաղաքացի կամ քաղա­քացիություն չունեցող անձ հանդիսանալու դեպքում՝ Հայաստանի Հանրապետությունում բնակ­վելու իրավունքը հաստատող փաստաթուղթ (կացության քարտ), իսկ փախստականի կարգավիճակ ունենալու դեպքում՝ կոնվենցիոն ճամփորդական փաստաթուղթ.
  • հաշմանդամության վերաբերյալ տեղեկանք` տրված բժշկասոցիալական փորձա­քննու­թյուն իրականացնող մարմնի կողմից, եթե անձը Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրու­թյամբ սահմանված կարգով ճանաչվել է որպես հաշմանդամություն ունեցող անձ.
  • անձի անգործունակ ճանաչված լինելու դեպքում` անգործունակ ճանաչելու մասին դատարանի վճիռը կամ դրա պատճենը,
  • անձի նկատմամբ խնամակալություն սահմանելու մասին խնամակալության և հոգա­բարձության մարմնի որոշման պատճենը.

 

  • անձի բժշկական քարտը՝ ՀՀ աշխատանքի և սոցիա­լական հարցերի նախարարի և ՀՀ առողջա­պա­հու­թյան նախա­րարի համատեղ հրամանով հաստատված ձևին համապատասխան կամ ՀՀ կառավարության 2015 թվականի սեպտեմբերի 25-ի N 1112 -Ն որոշման N 3 հավել­­վածի հիվանդությունների ցանկում ներկայացված հիվանդու­թյուն­ներով (բացառությամբ այդ հավելվածում նշված հոգեկան հիվան­դությունների) հիվանդ չլինելու հանգամանքը հիմ­նավորող փաստաթուղթը (փաստաթղթերը)՝ տրված համա­պա­տաս­խան բժշկական հաստա­տու­թյան (հաստատություն­ների) կողմից, ինչպես նաև քաղվածք անձի հիվանդության պատ­մու­թյունից կամ հոգեբուժական դիս­պան­սերի բժշկական քարտից:

Հարց 26. Որքա՞ն է Հայրենական մեծ պատերազմի վետերանի ամենամսյա պատվովճարի չափը:

Վետերանների ամենամսյա պատվովճարի չափը կազմում է 50000 դրամ:

Հարց 27. Ի՞նչ արտոնություններ ունեն Հայրենական մեծ պատերազմի հաշմանդամները:

Բնակարանային վարձի, աղբահանության, հեռախոսի և ռադիոյի վարձերը 50 տոկոս զեղչով վճարելու, պետպատվերի շրջանակում բուժօգնություն ստանալու /այդ թվում` դեղորայք/, պրոթեզաօրթոպեդիկ և վերականգնողական պարագաներ անվճար ստանալու, ԱՊՀ երկրների տարածքում տարին մեկ անգամ արտոնյալ պայմաններով երթևեկելու:

Հարց 28. Ո՞ր կատեգորիաներին պատկանող անձինք են օգտվում Հայրենական մեծ պատերազմի վետերանների համար սահմանված արտոնություններից:

Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի տարիներին  նացիստական համակենտրոնացման ճամբարների նախկին անչափահաս գերիները և պաշարված Լենինգրադի նախկին բնակիչները, ինչպես նաև այլ պետություններում  մարտական գործողությունների մասնակիցները և նախկին խորհրդային բանակում զինվորական պարտականություննրը կատարելիս հաշմանդամ դարձած անձինք:

Հարց 29. Ի՞նչ արտոնություններ ունեն նախկին անհատական կենսաթոշակառուները:

Ջրամատակարարման, ջրահեռացման,աղբահանության, ինչպես նաև հեռախոսի և ռադիոյի բաժանորդային վարձերը 50 տոկոս զեղչով վճարելու:

Հարց 30. Հայրենական մեծ պատերազմի տարիներին թիկունքում անբասիր աշխատանքի համար նախկին ԽՍՀՄ մեդալներով և շքանշաններով պարգևատրված անձինք ի՞նչ արտոնություններ ունեն:

Թիկունքի վետերաններն օգտվում են քաղաքային ուղևորատար տրանսպորտով անվճար երթևեկելու  իրավունքից:

Հարց 31. Որո՞նք են բռնադատվածների կամ  նրանց առաջին հերթի ժառանգներին տրվող արտոնյալ պայմաններով երկարաժամկետ վարկ ստանալու համար նախապայման հանդիսացող բնակարանային պայմանների կարիքավորության չափանիշները:

Արտոնյալ պայմաններով երկարաժամկետ վարկ ստանալու համար  բնակարանային պայմանների բարելավման կարիքավոր են համարվում, եթե բռնադատվածը`

  • բնակվում է մի բնակարանում, որտեղ ընտանիքի յուրաքանչյուր անդամին բաժին է ընկնում, ոչ ավել, քան 5 քմ բնակելի մակերես,
  • անօթևան է,
  • բնակվում է վթարային տանը:

Հարց 32. ՀՀ օրենսդրությամբ սահմանված ի՞նչ արտոնություններ ունի բռնադատվածը:

Բռնադատվածն ունի քաղաքային էլեկտրատրանսպորտով անվճար երթևեկելու,  պետական պատվերի շրջանակում անվճար բուժօգնություն /այդ թվում`50 տոկոս զեղչով դեղորայք/ ստանալու, բնակարանային պայմանների բարելավման կարիք ունենալու դեպքում` անհատական տան շինարարության կամ բնակարան ձեռք բերելու նպատակով արտոնյալ պայմաններով երկարաժամկետ վարկ ստանալու  արտոնություն:

Հարց 33. Ընդհանուր տիպի տուն-ինտերնատ ընդունվելու համար սոցիալական աջակցության տարածքային մարմին ինչ փաստաթղթեր պետք է ներկայացնի քաղաքացին: 

Համաձայն ՀՀ կառավարության 2015թ. սեպտեմբերի 25-ի N1112-Ն որոշման փաստացի բնակության վայրի սոցիալական աջակցության տարածքային մարմին պետք է ներկայացնել`

  • անձնագիր կամ նույնականացման քարտ,
  • նույնականացման քարտ չունենալու դեպքում՝ բնակչության պետական ռեգիստր վարող մարմնի կողմից տեղեկանքի տեսքով հատկացված հանրային ծառայություն­ներիհամարանիշ կամ հանրային ծառայությունների համարանիշ չստանալու վերաբերյալ տեղեկանք, իսկ դրանց բացակայության դեպքում՝ սոցիալական քարտ կամ Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրությամբ սահմանված կարգով տրամադրված սոցիալական քարտ չունենալու մասին տեղեկանք.
  • խնամքի տրամադրում հայցող անձի՝ Հայաստանի Հանրապետությունում բնա­կու­թյան իրավունք (կացության կարգավիճակ) ունեցող օտարերկրյա քաղաքացի կամ քաղա­քացիություն չունեցող անձ հանդիսանալու դեպքում՝ Հայաստանի Հանրապետությունում բնակ­վելու իրավունքը հաստատող փաստաթուղթ (կացության քարտ), իսկ փախստականի կարգավիճակ ունենալու դեպքում՝ կոնվենցիոն ճամփորդական փաստաթուղթ.
  • հաշմանդամության վերաբերյալ տեղեկանք` տրված բժշկասոցիալական փորձա­քննու­թյուն իրականացնող մարմնի կողմից, եթե անձը Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրու­թյամբ սահմանված կարգով ճանաչվել է որպես հաշմանդամություն ունեցող անձ.

 

  • անձի բժշկական քարտը՝ ՀՀ աշխատանքի և սոցիա­լա­կան հարցերի նախարարի ու ՀՀ առողջապահության նախա­րարի համատեղ հրամանով հաստատված ձևին համապատասխան կամ ՀՀ կառավարության 2015 թվականի սեպտեմբերի 25-ի N 1112 -Ն որոշման N 3 հավել­վածի հիվանդությունների ցանկում ներկայացված հիվանդություններով հիվանդ չլինելու հանգամանքը հիմ­նավորող փաստաթուղթ (փաստա­թղթեր)՝ տրված համապատասխան բժշկական հաս­տա­տության (հաստատություն­ների) կողմից: